اخبار و رویدادها
مقالات...
زندگی نامه امام جواد (ع) زندگی نامه امام جواد (ع)
شادی اسلامی شادی اسلامی
براي ايجاد محبت بين دو زوج چه بايد كرد؟براي ايجاد محبت بين دو زوج چه بايد كرد؟
وظیفه ما در قبال پدر ومادر چیست؟وظیفه ما در قبال پدر ومادر چیست؟
سه قفل با یک کلید سه قفل با یک کلید
دهه کرامتدهه کرامت
طلاق ،عرش الهی می لرزد طلاق ،عرش الهی می لرزد
بایگانی
سازمان تبلیغات اسلامی یزد
آدرس : یزد، بلوار شهید پاکنژاد، روبروی پمپ بنزین، اداره کل تبلیغات اسلامی استان یزد
تلفن : 37253370-035
فاکس : 37252680-035
ایمیل : info@tebyanyazd.ir



احکام موسیقی وغنا بفتوای مفام معظم رهبری
گروه مرتبط: احکام مناسبتی


موسيقی و غنا

 

س ۱۱۲۸. ملاک تمييز موسيقی حلال از حرام چيست؟ و آيا موسيقی کلاسيک حلال است؟ بسيار مناسب است که معيار آن را بيان فرماييد.
  ج. هر موسيقی که به نظر عرف موسيقی لهوی مضلّ عن سبیل اللّه که مناسب با مجالس عيش و نوش است باشد، موسيقی حرام محسوب می شود و فرقی نمی کند که موسيقی کلاسيک باشد يا غير کلاسيک. تشخيص موضوع هم موکول به نظر عرفی مکلّف است و اگر موسيقی اين گونه نباشد به خودی خود اشکال ندارد.

س ۱۱۲۹. گوش دادن به نوارهايی که توسط سازمان تبليغات اسلامی و يا مؤسسه اسلامی ديگر مجاز اعلام شده اند، چه حکمی دارد؟ و استفاده از آلات موسيقی مثل کمان، وِيولون و نَی چه حکمی دارد؟
  ج. جواز گوش دادن به نوارها منوط به تشخيص خود مکلّف است که اگر تشخيص دهد مشتمل بر غنا و موسيقی لهوی مضلّ عن سبیل اللّه و مناسب با مجالس عيش و نوش و خوش گذرانی و همچنين مطالب باطل نيست، گوش دادن به آن اشکال ندارد بنا بر اين تجويز آن توسط سازمان تبليغات اسلامی و يا هر مؤسسه اسلامی ديگر به تنهايی دليل شرعی برای مباح بودن آن نيست و به کارگيری آلات موسيقی در موسيقی لهوی مناسب با مجالس لهو و گناه جايز نمی باشد، ولی استفاده حلال از آن ها برای اهداف عقلايی اشکال ندارد و تشخيص مصاديق هم موکول به نظر خود مکلّف است.

س ۱۱۳۰. منظور از موسيقی لهوی چيست؟ و راه تشخيص موسيقی لهوی از غير آن چيست؟
  ج. موسيقی لهوی مضلّ عن سبیل اللّه آن است که به سبب ويژگی هايی که دارد انسان را از خداوند متعال و فضائل اخلاقی دور نموده و به سمت بی بندوباری و گناه سوق دهد و مرجع تشخيص موضوع عُرف است.

س ۱۱۳۱. آيا شخصيت نوازنده و محل نواختن و يا غرض و هدف از آن در حکم موسيقی تأثير دارد؟
  ج. موسيقی حرام، موسيقی لهوی مضلّ عن سبیل اللّه و مناسب با مجالس لهو و گناه است و گاهی شخصيت نوازنده يا کلام همراه آهنگ يا مکان و يا ساير شرايط در اين که موسيقی تحت عنوان موسيقی لهوی مضلّ عن سبیل اللّه و حرام و يا عنوان حرام ديگر قرار بگيرد مؤثر است مانند اين که بر اثر آن امور، منجر به ترتّب فساد شود.

س ۱۱۳۲. آيا معيار حرمت موسيقی فقط لهوی بودن آن است يا اين که ميزان تحريک و تهييج آن هم تأثير دارد؟ و اگر باعث حزن و گريه شنونده شود، چه حکمی دارد؟ خواندن و شنيدن غزلهايی که به صورت سه ضرب و همراه با موسيقی خوانده می شوند، چه حکمی دارد؟
  ج. ملاک آن ملاحظه کيفيت نواختن موسيقی با در نظر گرفتن همه خصوصيات و ويژگی های آن است و اين که از نوع موسيقی لهوی مضلّ عن سبیل اللّه و مناسب با مجالس لهو و گناه باشد، هر موسيقی که به حسب طبيعت خود از نوع موسيقی لهوی باشد، حرام است اعم از اين که مهيّج باشد يا خير و موجب ايجاد حزن و اندوه و حالات ديگر در شنونده بشود يا خير و هرگاه غزل هايی که همراه با موسيقی خوانده می شوند به صورت غنا و آواز لهوی مناسب مجالس لهو و لعب در آيند، خواندن و شنيدن آن ها حرام است.

س ۱۱۳۳. غنا چيست؟ آيا غنا فقط شامل صدای انسان است يا اين که شامل صداهای حاصل از آلات موسيقی هم می شود؟
  ج. غنا عبارت است از صدای انسان در صورتی که با ترجيع همراه بوده و مناسب مجالس لهو و گناه باشد که خواندن به اين صورت و گوش دادن به آن حرام است.

س ۱۱۳۴. آيا زدن بر ظرف ها و ساير وسايلی که جزء آلات موسيقی نيستند، در عروسی ها توسط زنان جايز است؟ اگر صدا به بيرون از مجلس برسد و مردان آن را بشنوند چه حکمی دارد؟
  ج. جواز اين عمل بستگی به کيفيت نواختن دارد. اگر به شيوه متداول در عروسی های سنّتی باشد و لهو محسوب نشود و فسادی هم بر آن مترتّب نگردد، اشکال ندارد.

س ۱۱۳۵. دف زدن توسط زنان در عروسی ها چه حکمی دارد؟
  ج. استفاده از آلات موسيقی برای نواختن موسيقی لهوی مضلّ عن سبيل الله جايز نيست.

س ۱۱۳۶. آيا گوش دادن به غنا در خانه جايز است؟ اگر در فردی تأثير نداشته باشد چه حکمی دارد؟
  ج. گوش دادن به غنا به طور مطلق حرام است، چه در خانه به تنهايی شنيده شود و يا در حضور ديگران و چه در او تأثير بگذارد يا خير.

س ۱۱۳۷. بعضی از جوانان که تازه به سن بلوغ رسيده اند از مراجعی تقليد می کنند که فتوا به حرمت موسيقی به طور مطلق داده اند هرچند از راديو و تلويزيون دولت اسلامی پخش شود، حکم اين مسأله چيست؟ و آيا اگر ولیّ فقيه گوش دادن به موسيقی حلال را اجازه داده باشد، آيا تجويز او به خاطر احکام حکومتی برای جواز آن کافی است يا اين که آنان بايد به فتوای مرجع تقليد خود عمل کنند؟
  ج. فتوا به جواز يا عدم جواز گوش دادن به موسيقی از احکام حکومتی نيست، بلکه حکم شرعی فقهی است و بر هر مکلّفی واجب است در اعمالش به فتوای مرجع تقليد خود مراجعه کند. ولی موسيقی اگر مناسب با مجالس لهو و گناه نباشد و مفسده ای هم بر آن مترتّب نگردد، دليلی بر حرمت آن وجود ندارد.

س ۱۱۳۸. مقصود از موسيقی و غنا چيست؟
  ج. غنا يعنی ترجيع صدا به نحوی که مناسب با مجالس لهو باشد که از گناهان بوده و بر خواننده و شنونده حرام است. ولی موسيقی، نواختن آلات آن است که اگر به نحو معمول در مجالس لهو و گناه باشد، هم بر نوازنده و هم بر شنونده حرام است. و اگر به آن نحو نباشد، فی نفسه جايز است و اشکال ندارد.

س ۱۱۳۹. من در مکانی کار می کنم که صاحب آن هميشه به نوارهای غنا گوش می دهد و من هم مجبور به شنيدن آن هستم، آيا اين کار برای من جايز است ياخير؟
  ج. اگر نوارها در بردارنده غنا يا موسيقی لهوی مناسب با مجالس لهو و معصيت باشند، گوش دادن آن جايز نيست. ولی اگر مجبور به حضور در آن مکان هستيد، رفتن به آن جا و کارکردن در آن برای شما اشکال ندارد ولی واجب است به غنا گوش ندهيد هرچند به گوش شما بخورد و آن را بشنويد.

س ۱۱۴۰. موسيقی که از راديو و تلويزيون جمهوری اسلامی پخش می شود، چه حکمی دارد؟ آيا اين گفته که حضرت امام(قدّس سرّه) موسيقی را به طور مطلق حلال اعلام کرده اند، صحيح است؟
  ج. نسبت حلال دانستن موسيقی به طور مطلق به راحل عظيم الشأن حضرت امام خمينی(قدّس سرّه) کذب و افتراء است. امام(قدّس سرّه ) معتقد به حرمت موسيقی مناسب با مجالس معصيت بودند و نظر ما هم همين است، ولی اختلاف در ديدگاه ها از تشخيص موضوع نشأت می گيرد زيرا تشخيص موضوع موکول به نظر خود مکلّف است. گاهی نظر نوازنده با نظر شنونده تفاوت پيدا می کند که در اين صورت موسيقی که به تشخيص مکلّف لهو و مناسب با مجالس گناه است بر او گوش دادن به آن حرام می باشد و امّا صداهای مشکوک محکوم به حليّت هستند و پخش از راديو و تلويزيون به تنهايی دليل شرعی بر مباح و حلال بودن آن ها محسوب نمی شود.

س ۱۱۴۱. گاهی از راديو و تلويزيون آهنگ هايی پخش می شود که به نظر من مناسب با مجالس لهو و فسق هستند، آيا بر من واجب است که از گوش دادن به آن ها خودداری نموده و ديگران را هم از آن منع کنم؟
  ج. اگر آن ها را از نوع موسيقی لهوی مضلّ عن سبیل اللّه و مناسب با مجالس لهو می دانيد، جايز نيست به آن ها گوش دهيد، ولی نهی ديگران از باب نهی از منکر منوط به اين است که احراز نماييد که آنان هم آهنگ های مزبور را از نوع موسيقی حرام می دانند.

س ۱۱۴۲. گوش دادن و توزيع غنا و موسيقی لهوی که محصول کشورهای غربی است، چه حکمی دارد؟
  ج. در عدم جواز گوش دادن به موسيقی لهوی مناسب با مجالس لهو و باطل، فرقی بين زبان ها و کشورهای محل توليد وجود ندارد. بنا بر اين خريد و فروش و گوش دادن و توزيع اين نوارها در صورتی که محتوی غنا يا موسيقی لهوی حرام باشند جايز نيست.

س ۱۱۴۳. خواندن به صورت غنا توسط هر يک از مرد يا زن چه از طريق نوار کاست باشد و يا از طريق راديو و چه همراه موسيقی باشد و يا نباشد، چه حکمی دارد؟
  ج. غنا حرام است و خواندن به صورت غنا و گوش دادن به آن جايز نيست اعم از اين که توسط مرد باشد يا زن و به طور مستقيم باشد يا از طريق نوار و همراه با نواختن آلات لهو باشد يا نه.

س ۱۱۴۴. نواختن موسيقی به منظور اهداف و اغراض عقلايی و حلال در مکان مقدّسی مانند مسجد چه حکمی دارد؟
  ج. نواختن موسيقی لهوی مضلّ عن سبیل اللّه و مناسب با مجالس لهو و گناه به طور مطلق جايز نيست حتّی اگر در غير مسجد و برای غرض عقلايی حلالی باشد، ولی اجرای سرودهای انقلابی و مانند آن همراه با نغمه های موسيقی در مکان مقدس و در مناسبت هايی که آن را اقتضا می کند، اشکال ندارد مشروط بر اين که با احترام آن مکان منافات نداشته باشد و در مکان هايی مثل مسجد برای نمازگزاران مزاحمت ايجاد نکند.

س ۱۱۴۵. آيا آموختن موسيقی به خصوص سنتور جايزاست؟ ترغيب و تشويق ديگران به آن چه حکمی دارد؟
  ج. به کارگيری آلات موسيقی برای نواختن موسيقی غيرلهوی، اگر برای اجرای سرودهای انقلابی يا دينی و يا برای اجرای برنامه های فرهنگی مفيد و برنامه های ديگر با غرض عقلايی مباح باشد، اشکال ندارد به شرط اين که مستلزم مفاسد ديگری نباشد و همچنين آموختن و ياد دادن نوازندگی برای امر فوق فی نفسه اشکال ندارد. ولی ترويج موسيقی با اهداف عاليه نظام مقدس اسلامی سازگار نيست.

س ۱۱۴۶. گوش دادن به صدای زن هنگامی که شعر و غير آن را به صورت دکلمه می خواند اعم از اين که شنونده، جوان باشد يا خير، مذکر باشد يا مؤنث، چه حکمی دارد؟ و اگر آن زن از محارم باشد، حکم آن چيست؟
  ج. اگر صدای زن به صورت غنا نباشد و گوش دادن به صدای او هم به قصد لذت و ريبه نباشد و مفسده ای هم بر آن مترتّب نگردد، اشکال ندارد و فرقی بين موارد فوق نيست.

س ۱۱۴۷. آيا موسيقی سنّتی که ميراث ملی ايران می باشد، حرام است يا خير؟
  ج. چيزی که از نظر عرف، موسيقی لهوی مناسب با مجالس لهو و معصيت محسوب شود، به طور مطلق حرام است و در اين مورد فرقی بين موسيقی ايرانی و غير ايرانی و موسيقی سنتی و غير آن نيست.

س ۱۱۴۸. گاهی از راديوهای عربی بعضی از آهنگ های موسيقی پخش می شود، آيا گوش دادن به آن ها به خاطر علاقه به شنيدن زبان عربی جايز است؟
  ج. گوش دادن به موسيقی لهوی متناسب با مجالس لهو و معصيت به طور مطلق حرام است و علاقه به شنيدن زبان عربی مجوّز شرعی برای آن محسوب نمی شود.

س ۱۱۴۹. آيا تکرار اشعاری که به صورت آواز و بدون موسيقی خوانده می شوند جايز است؟
  ج. غنا حرام است هرچند همراه بانواختن آلات موسيقی نباشد و منظور از غنا ترجيع صدا به نحوی است که مناسب با مجالس لهو مضلّ عن سبیل اللّه و فسق باشد، ولی صِرف تکرار شعر اشکال ندارد.
س ۱۱۵۰. خريد و فروش آلات موسيقی چه حکمی دارد؟ و حدود استفاده از آن ها کدام است؟
  ج. خريد و فروش آلات مشترک برای نواختن موسيقی غير لهوی اشکال ندارد.

س ۱۱۵۱. آيا غنا در مثل قرآن و دعا و اذان جايز است؟
  ج. غنا صوتی است که با ترجيع همراه بوده و مناسب با مجالس لهو و گناه باشد که به طور مطلق حرام است حتّی اگر در دعا و قرآن و اذان و مرثيه و غيره باشد.

س ۱۱۵۲. امروزه موسيقی برای معالجه بعضی از بيماری های روانی مانند افسردگی، اضطراب، مشکلات جنسی و سرد مزاجی زنان به کار می رود، حکم آن چيست؟
  ج. اگر احراز شود که نظر پزشک متخصص و امين اين است که معالجه متوقف بر استفاده از موسيقی است، به کارگيری آن به مقداری که معالجه بيمار اقتضا می کند اشکال ندارد.

س ۱۱۵۳. گوش دادن به غنا اگر باعث تمايل بيشتر انسان به همسرش شود، چه حکمی دارد؟
  ج. مجرّد افزايش تمايل به همسر مجوّز شرعی برای گوش دادن به غنا محسوب نمی شود.

س ۱۱۵۴. اجرای کنسرت توسط زن برای زنان با علم به اين که گروه نوازندگان نيز زن هستند، چه حکمی دارد؟
  ج. اگر اجرای کنسرت به صورت ترجيع لهوی (غنا) باشد و یا موسيقی که نواخته می شود از نوع لهوی مضلّ عن سبیل اللّه و مناسب مجالس گناه باشد حرام است.

س ۱۱۵۵. اگر معيار حرمت موسيقی، لهو بودن و مناسبت آن با مجالس لهو و گناه است، پس آوازها و سرودهايی که باعث ايجاد طرب در بعضی از مردم حتّی کودک غير مميّز می شوند، چه حکمی دارند؟ و آيا گوش دادن به نوارهای مبتذلی که در آن ها زنان به صورت غنا می خوانند ولی طرب آور نيستند جايز است؟ همچنين مسافرينی که سوار اتوبوس های عمومی که غالباً از اين نوارها استفاده می کنند می شوند، چه تکليفی دارند؟
  ج. چنانچه موسيقی يا آوازی که با ترجيع همراه است از لحاظ کيفيت يا مضمون يا حالت خاص شخص نوازنده يا خواننده در خلال نواختن يا خواندن از نوع غنا يا موسيقی لهوی مناسب با مجالس لهو و معصيت باشد، گوش کردن به آن حرام است حتّی برای کسی که او را تحريک نکند و اگر در اتوبوس ها و ماشين های ديگر نوار غنا يا موسيقی لهوی پخش شود، مسافرين بايد از گوش دادن به آن خودداری نموده و نهی از منکر کنند.

س ۱۱۵۶. آيا جايز است مردی غنای زن اجنبيه را به قصد لذت بردن از حلال خود گوش کند؟ آيا غنای زن برای شوهر و برعکس جايز است؟ و آيا اين گفته صحيح است که شارع مقدس غنا را به علت ملازمت آن با مجالس لهو و لعب و عدم انفکاک از آن دو حرام کرده و تحريم غنا ناشی از تحريم آن مجالس است؟
  ج. گوش دادن به غنا که عبارت است از ترجيع صدا به نحوی که مضلّ عن سبیل اللّه و مناسب با مجالس لهو و گناه باشد، مطلقاً حرام است، حتّی غنای زن برای شوهرش و بالعکس و قصد لذت بردن از همسر، استماع غنا را مباح نمی کند و حرمت غنا و مانند آن، با تعبّد به شرع ثابت شده و از احکام ثابت فقه شيعه محسوب می شود و دائر مدار ملاکات فرضی و آثار روانی و اجتماعی نمی باشد، بلکه تا زمانی که اين عنوان حرام بر آن صدق کند، حکم آن حرمت و وجوب اجتناب به طور مطلق است.

س ۱۱۵۷. دانشجويان دانشکده علوم تربيتی بايد در مرحله دروس اختصاصی در درس سرودها و آوازهای انقلابی شرکت کنند زيرا در آن جا قطعه های موسيقی را آموخته و به طور اجمالی با آن ها آشنا می شوند. وسيله اصلی فراگيری اين درس ارگ است، آموختن اين درس که جزء واحدهای اجباری است چه حکمی دارد؟ خريد و استفاده از وسيله مذکور برای ما چه حکمی دارد؟ و به خصوص خواهران نسبت به اجرای تمرين در برابر مردها چه وظيفه ای دارند؟
  ج. استفاده از آلات موسيقی فی نفسه برای اجرای سرودهای انقلابی و برنامه های دينی و فعاليت های فرهنگی و تربيتی مفيد، اشکال ندارد و خريد و فروش آلات نوازندگی و ياددادن و فراگيری آن برای استفاده در امور مذکور اشکال ندارد و خواهران می توانند با رعايت حجاب واجب و ضوابط شرعی در کلاس درس حاضر شوند.

س ۱۱۵۸. بعضی از ترانه ها در ظاهر انقلابی هستند و عرف هم آن ها را انقلابی می داند ولی نمی دانيم که آيا خواننده، قصد خواندن يک ترانه انقلابی را داشته يا يک ترانه طرب آور و لهو را، با توجه به اين که خواننده مسلمان نيست ولی ترانه های او ملّی و متضمّن جملاتی برضد اشغال و همچنين تحريک مردم به مقاومت است، گوش دادن به اين ترانه ها چه حکمی دارد؟
  ج. اگر کيفيت آن ها از نظر شنونده عرفاً، لهوی مضلّ عن سبيل الله نباشد، گوش دادن به آن ها اشکال ندارد و قصد و نيّت خواننده و مضمون چيزی که می خواند در اين باره تأثيری ندارد.

س ۱۱۵۹. جوانی به عنوان مربّی و داور بين المللیِ بعضی از ورزش ها به کار اشتغال دارد. شغل او اقتضا می کند که به بعضی از باشگاه هايی وارد شود که غنا و موسيقی حرام در آن ها پخش می شود، با توجه به اين که اين کار مقداری از هزينه های زندگی او را تأمين می کند و فرصت های شغلی هم در محل زندگی او کم است، آيا اين کار برای او جايز است؟
  ج. اين شغل برای او اشکال ندارد هرچند گوش دادن به غنا و موسيقی لهوی برای او حرام است امّا در موارد اضطراری جايز است داخل مجلس غنا و موسيقی حرام شود، ولی بايد از گوش دادن به آن اجتناب کند و آن چه که بدون اختيار به گوش او می خورد، اشکال ندارد.

س ۱۱۶۰. آيا فقط گوش دادن به موسيقی، حرام است يا اين که شنيدن آن هم حرام است؟
  ج. شنيدن غنا يا موسيقی لهوی حکم گوش دادن را ندارد مگر در بعضی از موارد که شنيدن از نظر عرف گوش دادن محسوب می شود.

س ۱۱۶۱. آيا نواختن موسيقی همراه قرائت قرآن با غير از آلاتی که استفاده از آن ها در مجالس لهو و لعب معمول است، جايز است؟
  ج. تلاوت قرآن کريم با صدای زيبا و صوت مناسب با شأنِ قرآن کريم اشکال ندارد، بلکه امر راجحی است مشروط براين که به حدّ غنای حرام نرسد، ولی نواختن موسيقی با آن، وجه شرعی ندارد.

س ۱۱۶۲. طبل زدن در جشن های ميلاد و غير آن چه حکمی دارد؟
  ج. استفاده از آلات نوازندگی و موسيقی به نحو لهوی و مناسب با مجالس لهو و گناه به طور مطلق حرام است.

س ۱۱۶۳. آلات موسيقی که دانش آموزان مدارس عضو گروه های سرود آموزش و پرورش از آن ها استفاده می کنند چه حکمی دارند؟
  ج. آن دسته از آلات موسيقی که در نظر عرف از آلات مشترک قابل استفاده برای کارهای حلال محسوب می شوند، جايز است به طور غير لهوی برای مقاصد حلال به کار گرفته شوند ولی آلاتی که عرفاً از آلات مخصوص لهو محسوب می شوند جايز نيست مورد استفاده قرار گيرند.

س ۱۱۶۴. آيا ساخت سنتور که از آلات موسيقی محسوب می شود و کسب درآمد با آن به عنوان شغل جايز است؟ آيا بهره گيری از اموال و کمک به ساخت سنتور به منظور توسعه و تکميل صنعت سنتورسازی و تشويق نوازندگان به نواختن آن جايز است؟ و آيا آموزش موسيقی سنتی ايرانی به قصد نشر و احيای موسيقی اصيل جايز است؟
  ج. استفاده از آلات نوازندگی موسيقی برای اجرای سرودهای ملّی يا انقلابی يا هر امر حلال و مفيدی تا زمانی که به حد لهو مضلّ عن سبیل اللّه و مناسب با مجالس معصيت نرسيده است اشکال ندارد. همچنين موسيقی و تعليم و يادگرفتن و ساختن آلات آن برای اهداف مذکور فی نفسه اشکال ندارد.

س ۱۱۶۵. چه آلاتی لهو محسوب می شوند و استفاده از آن ها به هيچ وجه جايز نيست؟
  ج. آلاتی که نوعا در لهو و لعب به کار می روند و منفعت حلالی دربرندارند.

س ۱۱۶۶. آيا گرفتن اجرت برای تکثير نوارهای صوتی که محتوی امور حرامی هستند جايز است؟
  ج. هر نوار صوتی که گوش دادن به آن حرام است، تکثير و گرفتن اجرت برای آن هم جايز نيست.



 
صفحه اول   |   ارتباط با ما   |   نقشه سايت   |   ورود به سایت   |   download   |   انجمن   |   سایت کودکان تبیان   |   پست الکترونیک
تمامی حقوق این وب سایت متعلق به اداره کل تبلیغات اسلامی استان یزد میباشد.
پشتیبانی : واحد فناوری اطلاعات اداره کل تبلیغات اسلامی یزد